Aanpak energiearmoede: kabinet schiet met hagel, logisch of niet?

Centrum voor Lokaal Bestuur • 10 April 2022

Met een gierende inflatie en stijgende energiekosten is het niet gek dat het kabinet – beter laat dan ooit – met compensatiemaatregelen voor de energiearmoede komt. Daarom ditmaal de stelling: ondanks dat de verlaging van de accijnzen op brandstof niet altijd op de juiste plek belandt, is het vanwege de urgentie wel de juiste maatregel.


Een goede stap, maar niet genoeg 

riekaRieka Verbeek-Vos

Raadslid voor Progressief Altena in Altena


‘Ik denk dat het een goede stap is geweest om de accijnzen en energiebelasting te verlagen. Het had zelfs een paar weken eerder mogen gebeuren. Daarmee ben je er overigens niet. Ik zou voor alle inkomensgroepen renteloze leningen willen zien om zonnepanelen en isolatie te financieren. We moet zo snel mogelijk minder afhankelijk worden van fossiele brandstoffen.

Daarnaast vind ik dat de compensatie van € 800,- ook en juist zou moeten gelden voor de minima tot 135% van het sociaal minimum. Nu is dat tot 120%. Juist de groep tussen de 120% en 135% valt vaak tussen wal en schip. Zij komen net niet in aanmerking voor de diverse tegemoetkomingen en toeslagen, waardoor zij netto minder overhouden dan de groep tot 120%.’


Ontzorgen is belangrijk 

van drunenRené van Drunen

Fractievoorzitter in Kerkrade


‘Ik denk om meerdere redenen dat er verkeerd gedacht wordt. De mensen die nu in de problemen komen, moeten een nieuw variabel energiecontract afsluiten, hebben een laag inkomen en wonen vaak in tochtige huizen. Die groep help je niet met een iets lagere energierekening, die groep help je door ze te ontzorgen en ze in staat te stellen om minder energie te verbruiken.

In Kerkrade willen we hen helpen om te isoleren. Eerder hebben we dat al gedaan door als gemeente tegen gunstige voorwaarden zonnepanelen beschikbaar te stellen. Als PvdA hebben we daarvoor een motie ingediend. Daardoor kunnen Kerkradenaren tegen weinig rente geld lenen om hun huis te isoleren. Zonder BKR-registratie, zodat het ook aantrekkelijk is voor mensen met een kleine portemonnee.’


Verkeerde prikkel

schmidtRoeland Schmidt

Raadslid voor PvdA-GL in Leiderdorp


‘Onverwacht is het niet, verkeerd wel. Ik denk dat het kabinet ondoordacht met geld rondstrooit. Het komt nu ook terecht bij groepen die het niet direct nodig hebben, terwijl de mensen die echt in de problemen komen onvoldoende gecompenseerd zijn. Het lijkt wel of vooral moest worden voorkomen dat er “herverdeeld” zou worden, terwijl daar alle reden voor is. Daarbij is het ook een verkeerde prikkel. Als het doel is om minder energie te verbruiken, moet je snel inzetten op isolatie en niet de energieprijzen verlagen. Dus ja, ik ben teleurgesteld, maar nee, ik ben niet erg verbaasd.’


Voor nu gewenst 

willemsMartine Willems-Beijers

Raadslid in Lochem


‘Ik zou zeggen: het is voor nu gewenst. Een generieke oplossing kan als overbrugging dienen voor een specifieke oplossing. De vervolgstap zou gerichte steun moeten zijn voor mensen, die dat echt nodig hebben. Dus niet alleen de groep die onder het sociaal minimum zitten, maar ook voor de mensen die daar net boven zitten. 

Overigens vind ik dat er niet zozeer alleen financiële compensatie moet zijn, maar dat er een combinatie moet komen met duurzame oplossingen, zoals isoleren en het gebruik van een e-bike in plaats van een auto. Dat biedt namelijk een structurele oplossing en is belangrijk voor minder uitstoot en minder Russisch gas.’ 


schonewilleLisa Charlotte Schonewille

Raadslid in Hoogeveen


'Wat mij betreft is het verlagen van de accijnzen vanwege de urgentie een logische stap. Ik denk dat iedereen vooraf weet dat deze maatregelen ook op plekken terecht komen waar ze niet noodzakelijk zijn. Maar het is beter dan niets doen of alleen één groep compenseren en daarmee anderen, die het echt nodig hebben, niets bieden.

De stijgende kosten van energie en levensonderhoud zijn niet alleen een probleem voor de lage inkomens, maar ook voor de middeninkomens. Er ligt daarom een flinke uitdaging op dit vlak: hoe voorkom je dat de middeninkomens in de armoede terecht komen?'


Op de lange termijn moet er echt een plan komen 

klaverPaul Klaver

Raadslid in Roosendaal


‘De verlaging van accijns en compensatiebetaling via gemeenten is voor de korte termijn goed. Voor de langere termijn is echter een beter doordacht plan nodig. De scheefgroei tussen arm en rijk moet worden gestopt.

Arme mensen zijn kwetsbaar. En deze kwetsbaarheid trekt veel diepere en bredere sporen dan alleen hogere energieprijzen. Om ontwrichting in de samenleving te voorkomen is een nieuwe verdeling van middelen en inkomens tussen overheid, bedrijfsleven en inwoners nodig.

Investeringen in bestaanszekerheid betalen zich terug. Laten we daarom de lente gebruiken om niet alleen op warmte en energie, maar ook breder te bouwen aan een menswaardiger bestaan voor een ieder.’


Afbeelding: Richard Brocken | ANP