Deze website gebruikt cookies

Voor een volledige werking van de website worden cookies op uw computer gezet.
Daarnaast worden cookies geplaatst voor het bijhouden van bezoekersgedrag binnen Google Analytics, de werking van social media knoppen en reactiemogelijkheiden op blogberichten.
Wil je meer informatie over hoe www.lokaalbestuur.nl om gaat met uw privacy en welke cookies worden opgeslagen, lees dan ons cookiebeleid.

Inloggen mijn CLB

Welke afwegingen maak je als je stopt met het raadswerk?

Wouter van der Schaaf

Dat raadsleden het té druk hebben en dat er de nodige samenwerkingsperikelen zijn in de PvdA-fracties, mag duidelijk zijn na het leze nvan de voorgaande analyse. Lokaal Bestuur sprak daarover met Jeroen Weyers en Annemiek van der Meulen, twee opgestapte raadsleden. Welke afweging hebben zij moeten maken en waarom hebben ze uiteindelijk besloten hun raadszetel vroegtijdig in te leveren? 

Wie: Jeroen Weyers
Wat: was raadslid in Den Bosch tot oktober 2015

‘Mijn vertrek als raadslid in Den Bosch is zeker geen afscheid van de PvdA of van de politiek. Het is meer een pauze waarin ik nog steeds actief blijf. Maar nu zonder de permanente druk en verplichtingen. Na bijna vijftien jaar raadslid en wethouder te zijn geweest, geef ik prioriteit aan mijn gezin met drie jonge kinderen en mijn nieuwe baan.’ 

Tijd uitzitten
Met zijn 41 jaar behoort hij tot de jonge generatie onder de lokale politici die tussentijds stopten met het raadslidmaatschap. Wel een jongere met veel vlieguren in de politiek. Begonnen als gemeenteraadslid in 2002 in de gemeente Waalre, verhuisde hij in 2007 naar Den Bosch waar hij in 2010 in de raad kwam en een jaar later de overstap maakte naar het wethouderschap. ‘Na de herindelingsverkiezingen van 2014 kwamen we in de oppositie terecht. Een hele overgang natuurlijk, van wethouder naar oppositie. Het betekende ook dat ik op zoek moest naar een nieuwe baan. Die kwam er in de zomer van 2015. Fulltime werk dat al mijn tijd en inzet zou eisen.’ De combinatie van nieuw werk en een jong gezin deed Jeroen realiseren dat zijn inzet als raadslid niet optimaal zou zijn. ‘Ik wilde mijn tijd als raadslid absoluut niet ‘uitzitten’. Daar zou ik mijn fractiegenoten te kort mee doen. Ik wilde ook niet doorgaan tot de volgende verkiezingen en dan maar hopen dat er wellicht nog een nieuw wethouderschap wachtte. Dat past niet bij mij.'

Eigen afweging
De omstandigheden maakten zijn besluit om te stoppen eenvoudiger. ‘Er heerste een goede sfeer in de fractie en in de persoon van Pieter Paul Slikker had ik een prima opvolger.’ Toch waren de mede-raadsleden verrast over zijn besluit. ‘Ze vonden het jammer maar hadden begrip voor mijn keuze. Deze reactie hielp mij om tussentijds te vertrekken. Ik heb mijn mede-raadsleden niet vooraf geraadpleegd. Ik wilde mijn eigen afweging maken. Het was voor 100 procent mijn eigen besluit.’
En nu? De grote leegte? ‘Totaal niet. Er is veel te doen hier in Den Bosch. Al snel kwamen er allerlei verzoeken om zitting te nemen in besturen van organisaties. Dat kwam natuurlijk ook omdat ik in de loop van de jaren een groot netwerk had opgebouwd. Maar ik heb veel verzoeken en aanbiedingen niet aangenomen. Ik wilde juist wat afstand nemen en mij richten op mijn nieuwe baan. Omdat ik wel betrokken wilde blijven, heb ik incidenteel klussen opgepakt. Zo heb ik de Den Uyl-leergang gevolgd en was ik lid van de sollicitatiecommissie voor het partijbestuur.’

Kennisvoorsprong
Terugblikkend ziet hij een fikse verzwaring in het werk van raadsleden. ‘Dat komt voor een groot deel voort uit de overheveling van taken naar de gemeente. Wethouders hebben een toenemende kennisvoorsprong op raadsleden, een voorsprong die niet valt in te halen. Daar komt nog bij dat de onderhandelingen van de gemeente met grote instellingen op regionaal niveau plaatsvinden. Dat bemoeilijkt de democratische controle voor raadsleden, wat frustrerend kan uitpakken.’
Is dat de oorzaak van het grote aantal tussentijds vertrekkende raadsleden? ‘Voor mij persoonlijk speelde dat niet, maar het zou goed zijn wanneer we aan kandidaat-raadsleden vooraf heel duidelijk maken wat het raadswerk inhoudt; hoeveel tijd het eist. Tegelijkertijd moeten we raadsleden ook niet overvragen, niet al het werk laten opstapelen. Afspraken over tijd en taakverdeling zijn nodig.’ Daarbij is het volgens Jeroen ook nodig te kijken naar de vergoedingen voor gemeenteraadsleden. ‘Die is juist in kleinere gemeenten veel te laag. Terwijl ook daar heel veel wordt gevraagd van gemeenteraadsleden.’

Wie: Annemiek van der Meulen
Wat: was raadslid in Dronten tot augustus 2015

Vraag je altijd af of het raadslidmaatschap op het goede moment komt in je leven. Dat is mijn advies. In 2006 kwam het voor mij op een prima moment. Ik kwam met voorkeurstemmen in de raad van de gemeente Dronten. We hadden een fractie van vijf mensen. In de aanloop naar de verkiezingen van 2014 had ik mijzelf veel nadrukkelijker de vraag moeten stellen of het raadslidmaatschap op het goede moment kwam. Ik deed dat niet voldoende. En in 2015 haakte ik af. Moest ik afhaken, om precies te zijn.’

Verbinding
Ik werkte in 2006 in de journalistiek, dus de stap naar de politiek was voor mij heel natuurlijk. Ik leg mijn oor graag te luister en ga het gesprek aan. Dat is wat mij in mijn eerste periode in de raad - van 2006 tot 2010 - sterk aantrok en wat ook lukte. Juist met dossiers als jongeren, WMO en sociale zaken.’
Dat Annemiek in 2006 in de raad kwam, was in haar ogen een klein wonder. ‘Ik stond op de tiende plek, maar was de eerste vrouw op de lijst.’ Via voorkeurstemmen kwam ik dus in de fractie. ‘Het was een prima periode. We hadden een PvdA-wethouder in het college en een fractie die door haar omvang het vele werk goed kon verdelen.’ In de periode 2010-2014 zakte de PvdA naar drie zetels en kwam Annemiek, wegens persoonlijke omstandigheden, niet in de raad. In 2014 keerde zij terug in de fractie die nu nog maar uit twee raadsleden bestond. ‘Bovendien zaten we in de oppositie. Dat bleek een enorm verschil. Het werk moest verdeeld worden over twee raadsleden en een burgerraadslid. De rol in de oppositie vond ik lastig. Ik zoek vooral verbinding. Profileringsdrang is wat minder sterk ontwikkeld bij mij.’
Hierdoor bleef er eigenlijk alleen maar tijd over voor vergaderingen, stukken bestuderen en techniek. Er was nauwelijks tijd om de straat op te gaan, te luisteren of - zoals Annemiek zegt -‘de verhalen van de mensen in de straat vertalen naar de raad’. 

Zware dubbelfunctie
Dit hele proces voltrok zich in 2014-2015, anderhalf jaar nadat haar privéleven overhoop was gegooid door het overlijden van haar echtgenoot. ‘En juist in deze periode wilde ik tonen dat ik de wereld aankon. Ik was volop betrokken bij de voorbereidingen naar de verkiezingen. We hebben heel intensief campagne gevoerd. Ik voelde mij groot, stoer en sterk. Althans dat wilde ik zelf graag geloven. Ik deed alles met verdubbelde inzet, maar vergat mijn verlies te verwerken.’
Medio 2015 - Annemiek werkte inmiddels in het onderwijs - kwam haar school met het verzoek of ze mee wilde werken aan de implementatie van nieuw onderwijsbeleid. ‘Het was een moment van keuze. Het bood mij de gelegenheid om niet langer die zware dubbelfunctie van raad en school te vervullen maar mij op één taak te concentreren én het gaf de tijd om het verlies van mijn man te verwerken. Het kwam als een enorme opluchting. Nee, ik heb mijn besluit niet vooraf met fractie of bestuur besproken. Het was mijn eigen beslissing, die ik als eerste gedeeld heb met de burgemeester. Waarom? Omdat ik daarna niet meer terug kon. Hij hoorde mij aan en respecteerde mijn keuze.’

Woltaal
Hoe kunnen we de trend van tussentijds stoppende raadsleden keren? ‘Het zou het werk van raadsleden erg veraangenamen wanneer college en ambtenaren hun stukken naar de raad vervatten in heldere bewoordingen. Ik heb heel veel tijd verspild aan het doorgronden van ‘woltaal’. Dat gaat tegenstaan. Op het punt van communicatie valt er voor gemeenten zeker nog een inhaalslag te maken.’
Afbeelding: Tom van Limpt

 

Uit publicatie Lokaal Bestuur, Jaargang 40 nr. 2 Juni 2016
Reageer

Gerelateerde artikelen:

Jacqueline Kalk en Mieke de Wit

Is het raadswerk niet leuk genoeg meer?

Lees artikel

Verder in deze uitgave van Lokaal Bestuur
Jaargang 40 nummer 2 juni 2016:

Lees deze artikelen in Lokaal Bestuur:

download pdf word nu abonnee