Deze website gebruikt cookies

Voor een volledige werking van de website worden cookies op uw computer gezet.
Daarnaast worden cookies geplaatst voor het bijhouden van bezoekersgedrag binnen Google Analytics, de werking van social media knoppen en reactiemogelijkheiden op blogberichten.
Wil je meer informatie over hoe www.lokaalbestuur.nl om gaat met uw privacy en welke cookies worden opgeslagen, lees dan ons cookiebeleid.

Inloggen mijn CLB

Na de dreun

Kirsten Verdel

Nu de verkiezingsuitslag enigszins is ingedaald en de een na de andere analyse van binnen en buiten de partij over het waarom van het verlies verschijnt, gaat Lokaal Bestuur de komende tijd langs bij verschillende PvdA’ers. Om de wonden te likken, maar vooral om alles in perspectief te plaatsen en the million dollar question van ‘wat nu?’ te beantwoorden. Ditmaal is het de beurt aan Cindy Vorselman (raadslid in Assen), Tom Horn (wethouder in de Haarlemmermeer), Hans Spekman (partijvoorzitter), Klara Boonstra (directeur van de Wiardi Beckman Stichting) en Lutz Jacobi (voormalig Tweede Kamerlid en lijsttrekker in Leeuwarden).

1. Hoe verklaar je de verkiezingsuitslag? Hebben we ons verhaal niet goed verkocht, is het verhaal niet goed of zijn er in de afgelopen jaren eenvoudig teveel pijnlijke bezuinigingen doorgevoerd en was de afstraffing min of meer terecht?

Vorselman: ‘Ik weet niet wat de kiezers heeft doen besluiten iets anders te stemmen. Deels speelt mee dat we onvoldoende duidelijk hebben kunnen maken wat we bereikt hebben en dat de VVD daar beter in is. Zij zeggen: “We hebben de helft binnen.” Wij communiceren: “We hebben de helft verloren.” Dat de kiezer ons niet begrepen heeft, is een slecht verhaal. Als het beeld bestaat dat wij niets meer doen voor de arbeiders, zoals iemand laatst zei, dan heb je daarmee te maken. En in de ouderenzorg bijvoorbeeld gaat het gewoon nog niet goed genoeg, dat heeft tijd nodig om te landen.’

Horn: ‘Ik denk, dat we deelgenomen hebben aan een kabinet met de VVD en impopulaire maatregelen hebben moeten nemen zonder dat we in de campagne goed konden uitleggen wat de winst was. Het is natuurlijk altijd de vraag of de hervormingen in dit tempo hadden gemoeten. Maar als je zag hoe Nederland ervoor stond, toen de crisis op zijn ergst was en waar we nu staan, dan kun je wel concluderen dat dit nodig was. Maar misschien wat te snel voor mensen.’

Nu in het kabinet gaan zitten is gekkenwerk

Boonstra: ‘De oorzaak van de nederlaag ligt al veel langer terug dan de afgelopen periode. Onze natuurlijke achterban verwachtte van ons, dat we het bastion van de verzorgingsstaat zouden verdedigen. En zij hebben nu het gevoel, dat we juist  meegeholpen hebben om daar verslechteringen in aan te brengen. Dat speelde tijdens Bos al. Mensen zijn daar onzeker door geworden. Banen zijn niet meer vast, de sociale zekerheid is versoberd, zorg is duurder en voor een sociale huurwoning moet je jaren wachten. De laatste kabinetsperiode kwam daar die snelle deal met de VVD nog bij. Het tempo van de hervormingen en bezuinigingen lag te hoog. Daardoor is het onmogelijk gebleken mensen mee te nemen. Martin van Rijn krijgt over een paar jaar waarschijnlijk alle gelijk van de wereld, maar daar hebben we nu niets aan.’

Jacobi: ‘Er moest wat gebeuren, maar het is allemaal heel snel gegaan. Te snel wellicht. Kijk naar de zorg: dat ging echt de verkeerde kant op, maar het tempo en de technocratische benadering zijn veel kiezers in het verkeerde keelgat geschoten.’

2. Hoe moeten we de formatiebesprekingen in? Oppositie of toch weer het landsbelang?

Vorselman: ‘Als je niet in het kabinet zit, kun je ook niet meebeslissen over welke kant het op moet. De kans op een rechts kabinet is levensgroot, maar volgens mij moet de PvdA nu een stapje terug doen. Vanuit de oppositiebanken kan je beter duidelijk maken waar we voor staan.’

Van Waarde concretiseren, daar gaat het om 

Boonstra: ‘Oppositie. We moeten ons heruitvinden. Van Waarde hebben we, nu moeten we dat concretiseren.’

Jacobi: ‘Ons wordt verweten niet volgens onze principes en beginselen politiek te hebben bedreven, dan moet je niet in het kabinet gaan zitten. Ben je gek geworden!’

3. Wat nu? Wat betekent dit voor de partij? Wederom een inwendig gekeerde commissie van zelfkastijding of is nu juist de tijd om verder te kijken en werk te maken van nieuwe progressieve samenwerking?

Horn: ‘De PvdA opdoeken is geen goed idee. Op korte termijn moeten we een goede analyse maken, waar we als sociaal-democratie staan en wat de toegevoegde waarde van de PvdA is in dit tijdperk. Ik kan me een conclusie voorstellen, waarbij er veel overlap tussen de linkse partijen is. In dat geval zijn besprekingen over een fusie denkbaar. Een sterk links blok is nodig.’

Boonstra: ‘Progressieve samenwerking is prima, fuseren met GroenLinks zou ik een goed idee vinden. De versnippering op links zorgt nu voor landjepik tussen de partijen.’

Jacobi: ‘Het komende half jaar moeten we heel zichtbaar zijn en volgens Van Waarde opereren. We moeten in alle wijken mensen als ambassadeur aanstellen, die uitzoeken wat er speelt en zorgen dat we er op af gaan. Dus niet in vergaderzaaltjes gaan zitten, maar iets doen. Daarnaast ben ik los van deze uitslag voor linkse samenwerking. We moeten samen een vuist vormen. We moeten een beweging worden en grote thema’s op de kaart zetten.’

4. En vooral de andere: wat nu? Hoe gaan we richting de GR-2018 en wordt ervoor gezorgd dat de PvdA niet een vierde nederlaag op rij lijdt?

Vorselman: ‘We zijn in Assen lokaal nog steeds de grootste partij. En we vinden dat we het goed doen. Maar we zullen meer met mensen moeten gaan praten om te vragen of zij dat ook vinden. En waar we volgens hen mee aan de slag moeten. Verder zullen we  moeten kijken of we nog aansluiting hebben met de doelgroep van DENK. Wat we lokaal verwachten van de fractie Den Haag is een verhaal over de menselijke maat. Niet over systemen praten, maar de consequenties voor de individuele burger in het oog houden. Erkennen dat sommige maatregelen verstrekkende gevolgen hebben voor mensen. Meer in het algemeen moeten we kijken naar ons verhaal. Het zwabbert nu alle kanten op: arbeiders, migranten, zorg en onderwijs. Misschien is dat teveel. Laten we ons concentreren op de kern. En dat is natuurlijk goed werk, we heten niet voor niets de Partij van de Arbeid.’

Afdelingen moeten het voortouw nemen

Horn: ‘We moeten niet in paniek raken. Dit waren landelijke verkiezingen met landelijke thema’s. Lokaal moeten we vanuit onze eigen kracht blijven besturen. Wel is het van belang om in de landelijke analyse de gemeenten en lokale verkiezingen mee te nemen. De analyse moet dus zo snel mogelijk nog voor de zomer worden afgerond. Van mij hoeft het niet te gaan over wat er mis is gegaan tijdens de campagne, maar over de kern van de sociaal-democratie. Wat zijn onze speerpunten? Voor mij persoonlijk is de essentie van de sociaal-democratie het begrip meedoen: inclusiviteit. Dat is geen mooi woord voor een marketingcampagne. Waar veel partijen zich richten op een bepaalde groep, voor emancipatie. Maar dan wel in een modern jasje.’

Boonstra: ‘Misschien moeten we een wat minder breed programma hebben. We zullen de Aboutalebs en Eberhards hard nodig hebben in de campagne. Je moet niet met landelijke kopstukken die campagne in gaan. Lokale PvdA’ers hebben ook hele aansprekende voorbeelden van wat er nodig is en mogelijk is.’

Jacobi: ‘Afdelingen, die erg levendig zijn, moeten het voortouw nemen. Het partijbureau zal hun echt moeten ondersteunen. En de Kamerfractie moet echt het land in. Laat je zien wat je kan betekenen op thema’s als groen, sociale zekerheid, AOW, pensioenen en zorg. Dat hebben we de afgelopen vier jaar echt veel te weinig gedaan.’

Spekman: ‘De lokale afdelingen zijn aan zet. Zij zitten in de haarvaten van de samenleving. Zij moeten maatschappelijk de verbinding zoeken, daar zit onze kracht. In de wijken, samen met moeten wij gaan bewoners en maatschappelijke organisaties. Helaas moeten we inkrimpen op het partijbureau. Deels zullen we dat opvangen door de landelijke partijorganisatie meer aan de medewerkers in Den Haag te verbinden. Maar hoe dat soort zaken precies vormgegeven moet worden, gaan we de komende tijd bekijken.’

 

Afbeelding: Werry Crone | Hollandse Hoogte

Uit publicatie Lokaal Bestuur, Jaargang 41 nr. 1 April 2017
Reageer

Gerelateerde artikelen:

Jurjen Sietsema

Lokaal begint de wederopstanding

Lees artikel

Jacqueline Kalk

Column Jacqueline: Liefde in de raadszaal

Lees artikel

Naomi Woltring

Aanvalsplan 2018

Lees artikel