Deze website gebruikt cookies

Voor een volledige werking van de website worden cookies op uw computer gezet.
Daarnaast worden cookies geplaatst voor het bijhouden van bezoekersgedrag binnen Google Analytics, de werking van social media knoppen en reactiemogelijkheiden op blogberichten.
Wil je meer informatie over hoe www.lokaalbestuur.nl om gaat met uw privacy en welke cookies worden opgeslagen, lees dan ons cookiebeleid.

Inloggen mijn CLB

Maak gebruik van nieuwe regelingen voor tijdelijke woonvormen

17 november 2015

Het probleem is bekend: er zitten momenteel 14.000 mensen in asielzoekerscentra mét een vergunning. Zij zijn in afwachting van een permanente woning in de gemeente waaraan ze zijn toegewezen. In de azc’s is hierdoor weinig tot geen capaciteit over. Noodopvanglocaties moeten worden gebouwd en vluchtelingen worden van de ene naar de andere locatie gestuurd. De oplossing is ook bekend: de focus moet liggen op de uitstroom vanuit de azc’s naar reguliere woningen. Dat klinkt eenvoudig, maar de praktijk blijkt een stuk weerbarstiger. Veel gemeenten kunnen normaal gesproken al moeilijk aan hun taakstelling voldoen, door de huidige toestroom van vluchtelingen is de druk die op gemeenten ligt nog veel hoger geworden.

Het gemeentelijk zelfzorgarrangement (GZZA) moet ervoor zorgen dat deze doorstroom wordt vergemakkelijkt. Wat houdt deze regeling in? Het gaat om een versoepeling van de regels om gemeenten te kunnen laten voorzien in tijdelijke woonruimte voor vergunninghouders. Deze tijdelijke woonruimte dient als overgang van het azc naar een reguliere woning. De 'woonruimte' moet gezocht worden in de gemeente waaraan de vergunninghouder is toegewezen. Aan de tijdelijke woonruimte worden geen huisvestigingseisen gesteld, waardoor er erg veel mogelijk is, denk bijvoorbeeld aan tijdelijke huisvesting in oude kantoren, maar ook vakantiehuizen, bed & breakfast, airbnb etc. Een vergunninghouder kan maximaal zes maanden gebruikmaken van de GZZA-regeling. Het COA draagt bij aan de (ambtelijke) kosten voor de opvang (€100,- per persoon per week) en de vergunninghouder blijft onder de Regeling Verstrekkingen Asielzoekers vallen zolang hij of zij verblijft in een GZZA-voorziening. Na zes maanden heeft iemand recht op een reguliere woning in de betreffende gemeente, pas dan telt deze persoon ook mee voor de taakstelling van de de gemeente.   

Hoe ziet dit er in de praktijk uit?
We nemen Nieuwegein als voorbeeld. Nieuwegein moet in 2015 105 statushouders huisvesten. Eind september waren er 93 gehuisvest, nog 12 te gaan. Zoals het er nu naar uitziet, zal de taakstelling voor 2016 156 bedragen. Nieuwegein haalt momenteel 140 mensen versneld uit de azc ’s via de GZZA- regeling en plaatst hen in een woning die voldoet aan de minimale eisen voor huisvesting, bijvoorbeeld door het op korte termijn ombouwen of aanpassen van leegstaande bejaardentehuizen, kantoorpanden etc. Deze 140 vergunninghouders zouden in de loop van 2016 toch al een woning toegewezen moeten krijgen in Nieuwegein. De gemeente kiest ervoor om deze mensen nu al naar Nieuwegein te laten komen, zodat er plekken vrijkomen in de azc's en noodopvang in sporthallen en op veldbedden voor minder mensen nodig is. ‘Als er 100 gemeenten zijn die dit voorbeeld volgen, dan zijn er 14.000 statushouders uit de azc’s en is noodopvang nauwelijks nodig’, aldus Hans Adriani, PvdA-wethouder in Nieuwegein.

En na deze tijdelijke opvang?
Het moge duidelijk zijn dat de GZZA-regeling geen oplossing is voor de lange termijn. De vluchtelingenproblematiek maakt de grote problemen op de woningmarkt zichtbaar en benadrukt eens te meer dat de sociale woninginfrastructuur de afgelopen decennia aanzienlijk is afgebrokkeld. Hans Adriani: ‘Op de lange termijn zou er sowieso iets moeten gebeuren. De druk op de woningmarkt is in veel gemeente hoog. Het vluchtelingenvraagstuk legt de woningmarkt nog eens extra onder de loep en voert de druk op. Het vergrootglas dat op de woningmarkt ligt, biedt echter wel de mogelijkheid om nú te handelen en de negatieve aandacht voor de vluchtelingenstroom  positief te draaien door de problemen aan de onderkant van de woningmarkt voor iedereen een beetje kleiner te maken.’
Want als er genoeg woningen beschikbaar zijn, hoeft er geen sprake meer te zijn van verdringing en krijgt iedereen een plek. 


De GZZA-regeling is geldig tot 31 demceber 2015. Hierna kunnen gemeenten het Gemeentelijke Versnellingsarrangement (GVA) inzetten. Ook hierbij gaat het om tijdelijke huisvesting van vluchtelingen. De maximale termijn van de voorzieningen in het COA (gerekend vanaf het moment van vergunningverlening) en GVA samen bedraagt 24 maanden. In tegenstelling tot de huisvesting volgens de GZZA-regeling, gaat tijdelijke huisvesting met het GVA wél meetellen voor de taakstelling van gemeenten. Gemeenten ontvangen een huisvestingsvergoeding voor vergunninghouders van €50,- per week per volwassene en €25,- per week per kind. De regeling van zak- en leefgeld dat het COA verstrekt aan de vergunninghouder blijft hetzelfde als in de huidige GZZA-regeling. 


 

Tekst: Mieke de Wit en Leonie Wildeman